Beyincik tümörleri epandimomlar

Beyincik tümörlerini erişkinler ve çocukluk yaşı olarak iki farklı başlıkta incelemek gerekir. Erişkin beyin tümörlerinin yaklaşık % 70-75 beyinde yerleşir,

Çocucukluk çağı beyin tümörlerinin % 60-70 ise beyincikte yerleşmektedir. Bir diğer deyişle tüm erişkin beyin tümörlerinin 2/3’si beyinde görülürken çocukluk yaş beyin tümörlerinin 2/3’si ise beyincikte görülmektedir. Erişkinlerde en sık beyin tümörü glial tümörlerlerden (astrositomlar) görülürken buna karşılık en sık beyincik tümörü ise genetik geçişi yeterli bilinen hemanjioblastomlardır.

Çocukluk çağı lösemilerden sonra en sık görülen tümör beyincik tümörleridir.

Çocukluk çağı beyincik tümörleri ortasında en sık görülenleri (medulloblastom, astrositom, epandiom, beyin sapı gliomları dermoid ve epidermoid kistler v.b).

Erişkin beyincik tümörleri içerisinde bilhassa erişkinlerde ponto-serbellar köşe bölgesinde en sık görülenler ise (Schwannoma, meningioma, araknoid ve epidermoid kistler,plazmasitomlar, glomus jugulare tümörleri, beyincik metastazlar v.b)

EPANDİMOMLAR

Epandimal neoplazmlar (epandimomlar ve epandimoblastomalar) tüm primer beyin tümörlerinin % 2-9 ‘u olup ortalama olarak % 5’ini teşkil ederler. Bu tümörlerin takriben % 50′ si 20 yaşından küçüklerde yani çocukluk yaş kümesinde görülür. Erkek ve bayanlar ortasında görülme sıklığı erkeklerde biraz daha fazla sık görülmektedir. Epandimomların 3/1 beyinde yerleşirken, 3/2′ ise beyincikte yerleşir. Bir diğer değişle % 70 beyincikte görülürken, % 30 ise beyinde görülmektedir. Beyincikte yerleşen epandimomlar ekseriyetle 4. ventrikül tabanından orijinlenirler çoklukla solid tümörler olup bazende kistik komponeti vardır. Epandimomların nadiren BOS yoluyla yayılımı gösterirlerken, beyincikte yerleşen epandimomların takriben % 30’ u ise BOS yoluyla yayılımı gösterirler.

Şikayetleri ve Bulgular

Beyincik epandimomların başlangıç şikayetleri baş ağrısı ve kusma, bulantıdır. Buradaki baş ağrısı başlangıçta sabahları uykudan uyandıran şekilde olup daha sonra devamlı ve inatçı hale gelir. Beyincikteki epandimomlar klasik olarak orta çizgi tümörü olduğundan 4. ventriküldeki beyin omurilik sıvısının (BOS) akımı engellediğinden baş içi basıncı artması ( KİBA) hidrosefaliye bağlı gelişir. Baş ağrısı bulantısız ve adeta fışkırır stilde kusma sabahları erken saatte başlar adeta hastaları uykudan uyandıran öncü şikayettir. Bu öncü şikayet daha sonra devamlı ve inatçı kusmalar takip ederki, bu şikayetler çocukları hekimlere götüren şikayetlerdir. Baş ağrısı ve kusma şikayetlerini, çift görme 6. ve 4. göz sonları felçleri takip eder. Ayrıyeten serebellum ana vazifelerinden olan istikrar ve uyum bozuklukları görülür. Nörolojik muayenede ise papil ödemi bilhassa KİBA ya bağlı ortaya çıkar, bazen görme kaybı ile hastanelerde değişik öteki kısımlara muayene olurlar. Bunlara ilaveten ataksi, nistagmus, değişik kranial hudut felçleri de görülür.

Teşhis

Tüm beyincik tümörlerinde olduğu üzere beyin görüntüleme usullerinden ilaçlı beyin magnetig rezonans (MR) tekniği bu lezyonların tanınmasında epeyce kıymetli muteber zararsız bir teşhis usulüdür. Bunun dışında ilaçlı beyin bilgisayarlı tomografi (BT) tekniği kimi beyincik tümörleri (örneğin epandimom) üzere tümörlerde lezyonun tanımlanmasında MR tekniğine göre ek ek bilgiler sunmaktadır. Sonuç olarak bir beyincik tümörü ön teşhis olarak düşünüldüğünde teşhis günümüzün ileri teşhis usulleriyle çok çabuk, süratli, sağlam bir halde konulmaktadır. Beyincikteki epandimomların teşhisi için kandanveya BOS dan tanımlanan tümör belirleyici testleri yoktur.

Tedavi

Tüm beyincik tümörleri olduğu üzere şayet tabip preoperetif periyotta beyincikteki lezyonun epandiomom olduğunu düşünürse hastanın yeteri kadar vakti da (herniasyon riski) varsa bu lezyonların BOS yoluyla omurilik içerisine yayalımı olup olmadığı tetkik edilmelidir. Bu lezyonların cerrahi tedavi stratejisinde öncelikle lezyonun mümkünse cerrahi olarak tamamı alınmalıdır. Lakin birçok epandiomomlar beyin sapına invazyon gösterdiğinden bu durum total rezeksiona uygun olmayabilir. Deneyimli bir nörolojik cerrah beyincik ameliyatı esnasında bu türlü bir lezyonun nereden orijinlendiğini ve nerelere hakikat büyüdüğünü bilerek cerrahinin seyrini yönlendirir. Zira beyincik tümörleri ameliyatı esnasında tüm anatomik dokuların hayatı fonksyonları kıymet arzetmektedir. Yalnızca lezyonu tamamını almak ne kadar kıymetli ise bunun yanında 4. venriküldeki tabanındaki anotomik dokuların korunması daha da değerlidir. Ayrıyeten bu tümörlerin ameliyat esnasında, komşu beyin sapının olağan anotomik dokuların içerisinde çok kıymetli kranial hudutların çekirdekleri olduğu uygun bilinmeketedir.

Tümörün alındıktan sonra histopatalojik rapor epandimomun tipleri tanımlanması çok değerlidir. Şayet lezyon tamamı alındı ve epandimomda habis özellik yoksa başka tedavilere gerek olmadan yalnızca klinik olarak takibi uygundur. Lakin tümörün tamamı alınamadı yahut epandimom histopatolojisinde habis özellikleri varsa tedavinin ikinci evresinde onkolojik tedavi eklenmelidir. Bu lezyonlarda tüm kraniospinal aksa BOS yoluyla yayılıp yayılmadığı sorusu güzel cevaplandıktan sonra öteki tedaviler güzelce planmalıdır.

Sonuç olarak

Beyincik epandimomları çocukluk yaşı sık tümörlerindendir.Baş ağrısı kusma ve KIBA bulguları klinik işaretleridir. Teshisi günümüz teknolojileri ile çarçabuk konulmaktadır. Tadavisi ise cerrahidir. Başarılı bir beyincik aeliyatı geçirenlerde mevt ve sakalık oranları epeyce düşüktür. Yeterli huylu olanlarda sağ kalım hayli uzundur

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir