Sıbo ne demektir?

”Small Intestine Bacteria Overgrowth” yani ”İnce Bağırsakta Çok Bakteri Büyümesi ve Üremesi” olarak isimlendirebiliriz.

Belirtileri Nelerdir?

Karın ağrısı, kramp

Karında şişlik, gaz, bazen bağırsak sesleri, abdominal gerginlik

Kilo kaybı, kilo alamama

Kabızlık yahut ishal

Bulantı ve kusma

Malnutrisyon

Vitamin ve mineral eksiklikleri

Egzamalar

Akne

Başka cilt hastalıkları, döküntüleri

Yorgunluk

Depresyon

Diyabet

Eklem ağrıları

Fibromiyalji

Nöromüsküler bozukluklar

IBS

Otoimmün hastalıklar

Hassas bağırsak sendromu

Huzursuz bacak sendromu

Halinde kendini gösterir ve de üstte saydıklarım üzere birçok hastalığın altındaki nedendir.

Benim ve birçok işlevsel bütüncül yaklaşan doktorun gözünde sibo bir teşhis değil durumlar bütünüdür. Yani, altta yatan ve birbirine bağlı olan birçok düzenekler bütünü.

Öncelikle siboya nasıl teşhis konuyor anlatayım.

Sibo tanısı için iki farklı test bulunmaktadır;
1-Nefes Testi
2-Bakteri Kültürü Testi

NEFES TESTİ

İki farklı çeşittedir;
1-Hidrojen gazını ölçen nefes testleri
2-Metan gazını ölçen nefes testleri

İki testin de kliniksel olarak benim nazarımda çok kıymeti yok. Neden derseniz, yanlış sonuç çok. Yakın vakitteki beslenmenize, o günkü stress durumunuza nazaran sonuçlar değişir.

►Ayrıca hidrojen gazını ölçen test hidrojen gazı üreten bakteriler çoğalırsa bağırsakta o vakit olumlu verir ki biz bu durumda da ‘SIBO D’ tanısı koyuyoruz.’D’ harfi (Diarrhea) yani ishalden gelmektedir.
►Metan gazı testi de metan gazı üreten bakteriler çoğalırsa müspet sonuç verir. Buna da ‘SIBO C’ diyoruz. ‘C’ harfi (Constipation) yani kabızlıktan geliyor.
Artık şöyle bir soru olabilir o vakit kabız ise metan gazlı, ishal ise hidrojen gazlı test yapalım. Malesef o da olmuyor zira sibo da genelde bir tablo ağır olsa da tablo bakterilerin çoğalmasına nazaran günlük değişebiliyor. Yani, kabız ve ishal karışık bir tablo görülebiliyor ki çoğunlukla böyledir.

BAKTERİ KÜLTÜRÜ TESTİ

►Diğer testimiz ise bakteri kültürü testiydi o vakit onu yapalım? Malesef bu testimiz de muteber sonuç vermiyor. Hem invaziv olması (endoskopi ve kültür alımı) hem de endoskopi sırasında ağız-boğaz-yemek borusu-mide floralarından da geçildiği için buralardan kontaminasyon nedeniyle sonuçlar emniyetli değil. Ayrıyeten birçok bakteri de beden içinde yaşarken beden dışında üretilemiyor bu yüzden de kültür sonuçları gerçek sonuçlar vermiyor.

Pekala, tanıyı nasıl koyacağız?

1-MUAYENE
2-HİKAYE

yani hastanın klinik durumu ve tabibin müşahedeleri ile. Bütüncül bakan bir hekim size bu durum konusunda yardımcı olabilir.

SIBO temelde sindirim sistemindeki birçok aksamanın bütünüdür. Size kimi sistemlerden bahsedeceğim ki, sibonun tedavisini anlayabilelim.

SIBO’nun Altındaki Bozuk Sistemler

1.Sindirim ağızda başlar, yeteri kadar çiğnemezseniz hem alt basamaklardaki sindirim için mekanik bir öğütme kâfi olmamış hem de çiğneme süreciyle uyarılan alt katmanlardaki sindirim süreçleri başlatılmamış olur.

2.Mide asidi ve en önemlisi!!! zira herşey hem de herşey burada başlıyor ve birden fazla sorun hastalık buradan kaynaklanıyor.

►Mide asidi pH ortalama 3 civarıdır. İnce bağırsaktaki deudenum pH 9; jejunum ve ileum pH 7-8 civarıdır. Mide asidi kâfi ise sindirim bitince plorik valv açılır ve besinler ince bağırsağa geçer lakin pH kâfi değilse pilor açılmaz besinler uzun müddet midede bekler. Burada birebir vakitte sindirilemeyen patojenik bakteriler de üremeye başlar (çünkü mide asidinin bir başka misyonu de besinle alınan patojenik bakterileri yok etmektir) pilor kapağı er ya da geç açılır ve besinler deudenuma gecer
►Normal kurallarda bu geçen besin yığınının pH ı 3 ve altında olmalı ki pankreas salgıları salgılanabilsin. (pH 3 altında olduğunda pankreas bikarbonat ve kemotripsin amilaz lipaz salgılar) tıpkı vakitte safra kesesi de uyarılır ve safra salgılanır. Artık tekrar söylüyorum bu ikazların olup bu enzimlerin salgılanabilmesi için mide asidi pH ı 3 ve altında olmalıdır! Lakin mide asidi kâfi değilse ne olacak? Bu enzimler de salgılanamayacak. Neden bu enzimlerin salgılanması kıymetli? Safra ve bikarbonat alkalidir. Mideden gelen asidik pH ile bu salgılar birleşince alkalik bir ortam oluşur ve deudenum pH ı 9 larda tutulur. Lakin bu enzimler salgılanamayınca deudenum pH ı asidik kalacaktır. pH istediğimiz ayarda olmayacaktır. Pekala bu neden kıymetli? Zira ince bağırsaktaki bakterilerin sağlıklı üremesi ve çoğalması için bağırsak pH ı alkali düzeyde kalmalıdır. Bu pH istikrarı bozulduğunda patojen bakterilerin üremesi başlayacaktır.

MİDE ASİDİ SIBO’DA EN DEĞERLİ UNSURDUR!

SIBO’da nedenleri hayli âlâ anlayın ki nedenleri çözerek gerçek sonuca ulaşalım.

Mide Asidini Azaltan Nedenler

1.Stres; ancak o denli yalnızca ruhsal gerilim demek değil bu; bedeniniz fizikî ve ruhsal birçok uyaranı gerilim olarak algılıyor. Uykusuz kaldıysanız=stress, aç kaldıysanız(olması gerekenden fazla)=stress, biriyle tartıştıysanız =stress, yaşanılan fizikî ya da ruhsal travmalar=stress… Yani bedenimizin gerilim olarak algılayacağı uyaranlardan uzak duruyoruz. Hayatımızdaki gerilimlerle başa çıkmaya çalışıyoruz. Her vakit bir gerilim faktörü olacak ancak kıymetli olan bizim onunla nasıl başa çıktığımız.

2.PPI ve antiasit ilaçlar; artık kullandığınız bu biçim mide ilaçlarınının size düzgünlük değil tersine kötülük yaptığını öğrenmiş olmalısınız.

3.Karaciğer Toksisitesi ve Fazla Yağ Tüketimi= Hayda! Burada da mı çıktı? Pekala, neden? Düzenek ne? Safra karaciğerde hepatositler tarafından üretilir, karaciğerin bununla bir arada binlerce misyonu vardır ve toksinlerin eleminasyonu bunların başında gelir. Ancak karaciğerimizin de bir kapasitesi vardır ve onun bile gücü bir yere kadar. Şayet toksin yükümüz fazla ise hayati olarak evvel bununla ilgilenmek isteyecek ve safra üretimine ayrılan güç azalacaktır. Burada safra azalması üstte okuduklarınızdan anlayacağınız üzere istemediğimiz bir şey. Ayrıyeten safra üretimi azalınca karaciğer mideyi uyarıyor. Besinlerin sindirimi için midenin daha fazla çalışması gerektiğini söylüyor zira kâfi safra olmayacak, sen çok çalış ki besinler sindirilsin diyor mideye. Başta mide daha çok asit salgılıyor, daha çok çalısıyor lakin vakitle fazla çalışmadan mide glandları (asitleri sentezleyip salgılayan yerler) ziyan görüyor ve vakitle mide asidi kâfi sentezlenemiyor.

►Bir çalışmada okuduğum bir fizyoloji de hayli ilgimi çekmişti; Fazla yağ tüketimi üstte saydığım sistemlere neden oluyor. Yani, hem karaciğere yük oluşturuyor, hem lenfatik sistem tıkanıyor (kandaki oksijen oranı da azalıyor), hem de bağırsaklara geçen fazla yağlı bileşikler patojen bakterilerin üremesi için ortam oluşturuyor. Yağ yüklü beslenme size başlangıçta kilo verdirebilir; kan şekerini düzenliyor üzere görünebilir ancak uzun vadede mekanizmal birçok bozukluklara neden olmaktadır. Bu yağ tüketmeyin demek değil. Sağlıklı yağlar avokado, zeytinyağı, çiğ kuruyemişler vesaire tüketilebilir lakin beslenmemizin temelini bunlar asla oluşturmamalı.

4.İlerleyen yaş ile atrofij gastrit oluşabilmekte ve bu da mide asidinin azalmasına neden olabilmektedir.

5.MMC: Yani Migrating Motor Complex yani, göç edici motor kompleks. MMC hareketleri bağırsak hareketleridir. Mide ve bağırsakların boşaltılmasını sağlar. MMC hareketleri aç ol
duğunuzda paklık hareketlerini yapar. Yemek ortalarında ve geceleri olur bu hareketler ve ortalama 90 dakikada bir tekrarlar kendini. Yani bizim MMC hareketlerini yapabilmemiz için aç olmamız lazım. Artık burada kıymetli bir noktanın altını çiziyorum. Bu birden fazla vakit uzun vadeli açlık olarak algılanıyor fakat burada her vakit dediğim üzere ne yediğiniz çok kıymetli. Mesela meyve ve sebzeler bilhassa çiğ formdaysa 20 dakika ile azamî 45 dakika ortasında sindiriliyor. Fakat bir et yediğinizde, ağır bir yemek yediğinizde, peynir vesaire tükettğinizde, hayvansal besin ağır tükettiğinizde bu mühlet 3 saatten başlayıp 6 saate kadar sürüyor. Yani ağır yemekler hayvansal besinler yendiğinde ben bu açlık müddetlerini 5-6 saat tutulması taraftarıyım fakat zerzevat ve meyve yüklü bir öğünde değil. Ayrıyeten adrenal yorgunluk var ise kortizol ve adrenalin salınımında dengesizliklerden ötürü uzun vadeli açlık önermiyorum ve de aslında bu durumlarda uzun periyodik açlıklar (adrenal yorgunlukta) fazla adrenalin salgılayarak bağırsaklarda harabiyete de neden olabileceği için MMC hareketleri düzgün olamıyor. Zira MMC hareketlerini incebağırsaktan salınan motilin düzenler ve ince bağırsak fazla adrenalinle harap olduğunda bu yine mümkün değildir. Yani burada da tekrar adrenal sistem devreye girdi.

►Ama sağlıklı MMC hareketler için et, baklagil, ağır yağlı yemekler, hayvansal besinler yendiğinde 5 saat diğer bir şey tüketilmemesi ülküdür.

►Sebze ve meyve tüketiminde (ki çiğ formuysa hatta) bu mühletler hayli kısaltılabilir.

►Fiziksel hareketsizlik MMC’yi tesirler. Bol bol hareket etmek lazım. Ağır yemekler sonrası hafif yürüyüşler sindirminize yardımcı olabilir.

►Ayrıca incebağırsakta pH alkalik iken motilin salınır ve MMC uyarılır lakin ince bağırsak pH ı asidik ise MMC tekrar aksayacaktır. Burada da bir paradoksa giriyoruz tekrar (burada da mide asidi işin içine girdi)

►İncebağırsaklardan MMC hareketi ile kalınbağırsağa gidemeyecek besinler ince bağırsakta olağandışı bakteri üretimi için besi ortamı oluşturur. O yüzden ne yediğinize dikkat ki, yağlı ve ağır proteinli besinler en kaliteli besi ortamlarıdır makûs bakteriler için.

6. İleocekal kapak sıkıntıları

İleocekal kapak besinlerin kalın bağırsaktan incebağırsağa geri kaçmasını önleyen ve tek istikamete açılan bir kapaktır. Ancak kalınbağırsak basıncı arttığında (yeteri kadar sindirilmeyen besinler fermantasyonla bağırsak basıncını arttırır) ileocekal kapak geri açılacak ve incebağırsakta bakteri fazlalaşması oluşacak; zira kalınbağırsaktaki bakteriler ince bağırsağa geçecek.

***İmmün cevabın bozulmasının da SIBO’ya neden olduğu ile alakalı çok çalışma var lakin ben burada yine bir paradokstan bahsedeceğim. Zira incebağırsakta bakteri fazlalaşması bağırsakta inflamasyona neden olmakta ve bu da incebağırsak lumeninde tahribata neden olmaktadır (özellikle de toksin salgılayarak bağırsak duvarına ziyan veren bakteriler, klebsiella üzere toksik mukopolisakkarit salgılayan bakteriler). Bozulan bağırsak lumeninin immün cevabı da bozulmaktadır. Bunun tam aykırısı olarak bağırsağın immün cevabı bozulduğunda da incebağırsakta fazla bakteri üremesine mani olunamamaktadır. Burada yumurta mı tavuktan çıkar yoksa tavuk mu yumurtadan çıkar üzere bir durum oluşmaktadır.

Otoimmün cevabın baskın olduğu bir bedende SIBO oluşma mümkünlüğü yüksektir.

SIBO ile Sıkı İrtibatlı Olan Hastalıklar

IBS

Leaky Gut

Hashimato

Chron

Ulseratif Kolit

Çölyak

SLE’dir.

7. Pankreas ve safra sıvılarının azalması da SİBO’yu tetiklemektedir (pankreas ve safra hastalıkları).

Evet, o kadar anlattık tek tek altta yatan düzenekleri…

Pekala ne yapacağız?

-Önce altta yatan nedenleri tespit edeceğiz. Neden ne ise onu direkt düzelteceğiz.
2-Vitamin ve mineral eksiklerini yerine koyacağız (hem eksikleri tamamlamak için zira bağırsak emilimi bozuk olacağı için önemli eksiklikler olabilir, hem de arınma düzeneği için gereksinimimiz olduğundan, bağışıklığı arttırmak için)
3-İntoleranslara nazaran diyeti düzenleyeceğiz (biofeedback ile bakıyoruz-ya da kan analizi ile)
4-Fermente besinleri keseceğiz (çünkü SİBO’da zati kalınbağırsakta oluşan fazla fermantasyon ve gaz basıncı vardır, ayrıyeten mayalı besinlerin oluşturacağı pH istikrarını ve daha fazla bakteri istemeyiz)
5-Kemik suyu kesilmesi (histamin yüksekliğinden ötürü, lenfatik sistemi tıkamasından ötürü, içerdiği protein bileşiklerine immün sistemin karşılık vermesinden ötürü kesilir)
6-Bağırsak lümenini onaracak tedaviler uygulayacağız (beslenme, fitoterapi, glutamin vs.)
7-Mide asidini düzenleyeceğiz (Bknz: mide sindirimi için teklifler ve mide kuralları postu)
8-Gerekli düzenekler düzenlendikten sonra, bağırsak temizlendikten sonra kimi hadiselerde uygun probiyotik dayanağı (çok dikkat)
9-Hareket rahmettir (MMC için nizamlı egzersiz)
10-Bazı hadiselerde iyot (gerekli sistemler ayarlandıktan sonra)
11-Patojen bakteriler için fitoterapik takviyeler
►Karaciğer detoksu
►Lenfatik çalıştırılması
►Az yağlı beslenme
SIBO tedavisi vakit ve ehemmiyet gerektirir. Bütüncül bakan bir tabip denetiminde olmalıdır.

Yorum bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir